In de Goede
Week, aan de vooravond van Pasen, staat de rooms-katholieke kerk stil bij het
lijden van Jezus Christus. In of buiten menig kerkgebouw zien we dit Bijbelverhaal
terug in een serie van veertien kruiswegstaties. De Limburgse kunstenaar Charles Eyck (1897-1983) ontwierp in 1939-1940 staties voor de Sint-Jan de Doperkerk in
Waalwijk. Eyck was een bekend kunstenaar en een van de voortrekkers van de
zogenaamde Limburgse School. Hij was in vele kunstvormen actief:
glas-in-loodramen, schilderijen, wandschilderingen en tegeltableaus. De staties
in Waalwijk zijn uitgevoerd in hoog- en laagreliëf van gebakken chamotteklei. Vanwege
verordeningen van de Duitse bezetter is het polychromeren bij drie van de
veertien staties achterwege gebleven.
Statie 1,
detail, Waalwijk, 1941-1943. Martien Coppens. Vindplaats: Cop / E 2
© Nederlands Fotomuseum, Rotterdam / Brabant-Collectie, Tilburg University
Op verzoek
van de kunstenaar heeft fotograaf Martien Coppens (1908-1986) in 1941-1943 de
staties gedetailleerd vastgelegd. Hij reisde hiervoor menigmaal naar Waalwijk. Omdat
Coppens enkel gebruik wenste te maken van daglicht werd de (vanwege de oorlog)
aanwezige verduistering voor de ramen op Coppens’ verzoek tijdelijk verwijderd.
De waardering van Eyck voor de foto’s van Coppens komt tot uitdrukking in Eyck’s
reactie, na het zien van de foto’s: “’t Is nieuw voor mij”.
Statie 5, detail, Waalwijk, 1941-1943. Martien Coppens. Vindplaats: Cop / E 16
© Nederlands Fotomuseum, Rotterdam / Brabant-Collectie, Tilburg University
Coppens had in
de beginjaren van de oorlog al een aantal fotoboeken met religieuze bouw- en
beeldhouwkunst uitgebracht. Het lukte hem dit keer niet om deze foto’s in
boekvorm uit te geven. In zijn archief, dat aanwezig is bij de
Brabant-Collectie, is echter wel een conceptversie aanwezig, getiteld De weg
naar Golgotha. Coppens had het fotoboek tot in detail uitgewerkt. De
uitgave is er nu toch gekomen, nagenoeg in de lay-out die Coppens voor ogen stond.
Met medewerking van de erven Coppens is dit fotoboek tot stand gekomen en een
selectie van de foto’s is opgenomen in een tentoonstelling.
Cover
van het fotoboek bij de expositie in Waalwijk
Momenteel zijn 35 van de kruiswegfoto’s van Martien Coppens uit de Brabant-Collectie te zien in de Sint-Jan de Doperkerk in Waalwijk, in de nabijheid van de reliëfs van Charles Eyck. Hier is sprake van een bezielde ontmoeting van twee kunstenaars en twee kunstvormen.
