De fabriek in de etalage. De Gruyter: opkomst, bloei en ondergang van een systeem.

Ter ere van het tweehonderdjarig bestaan van de Gruyterfabriek werd het boek ‘De fabriek in de etalage’ opnieuw uitgegeven. Het vertelt de bijzondere geschiedenis van grootgrutter De Gruyter, ooit de grootste werkgever van ’s-Hertogenbosch. Het verhaal begint in 1818 met de oprichting van een grutterijhandel die de basis werd van het kruideniersconcern, bekend als De Gruyter. Het werd de grootste kruidenier van het land en stond bekend om zijn prachtige, gedecoreerde winkels met luxe interieurs in de centra van de steden en het ‘Snoepje van de Week’. Het ging lang goed met De Gruyter, maar begin jaren zestig, met de opkomst van de supermarkten, gaat het mis. De aansluiting met de veranderende omstandigheden wordt gemist en het concern gaat ten onder. In 1982 sluit de fabriek aan de Veemarktkade. De rode draad die door het boek loopt is ‘Wat waren de eigenschappen van het bedrijf die de succesfactoren en valkuil konden zijn’. Ook is er aandacht voor de hedendaagse Gruyterfabriek als creatieve hotspot die sinds 2012 huisvesting biedt aan meer dan 185 bedrijven en kunstenaars. Het is een voorbeeld van industrieel erfgoed dat een nieuwe bestemming gevonden heeft. 

Vindplaats: BRA V3 GAAL 2018

Van stoom naar stroom. De electriciteitscentrale van de lederfabriek Oisterwijk

Onlangs verscheen ter gelegenheid van het 100-jarig bestaan van de Lederfabriek Oisterwijk (KVL Oisterwijk) een 60 pagina's tellend boekje over een bijzonder stukje industrieel erfgoed. De oude electriciteitscentrale met haar stoommachine bij de voormalige leerfabriek in Oisterwijk dateert uit de tijd van het interbellum en is het enige industriële erfgoed uit de gemeente. 
De publicatie geeft een historisch overzicht van de centrale. De auteur begint met een beschrijving van de eerste stoommachine uit 1916. Vervolgens komen de diverse eigenaren, de ontwikkeling van het fabriekscomplex en de lokale geschiedenis aan de orde. Hij sluit af met het 'gevecht' op burgerinitiatief om de centrale gerestaureerd te krijgen. Het resultaat toont hij in een foto van een volledig gerestaureerde stoommachine. 
Het werk is geïllustreerd met oude foto's die de verschillende verhalen begeleiden.

Signatuur: BRA J3 LEES 2016